“Dank voor de moed”: conclusie vol hoop voor La Vie Bohème

Het spetterde, het borrelde, het bruiste. Het sprankelde en wankelde. Het schitterde, beefde, leefde. Een maand lang was de IJzergieterij in Den Bosch de oefenplaats van La Vie Bohème. De plek waar we experimenteerden met een samenleving gebaseerd op creatiekracht. Tijdens de wrap-up van La Vie Bohème op 23 juni kwamen de maand juni en de weg daar naartoe nog eens voorbij; in al haar schoonheid én met een conclusie vol hoop.

Tijdens een veelzijdige wrap-up in de IJzergieterij werden de aanwezigen verrast door live muziek, toneelspel, dialoog, film en meer. Er waren verrassingen voor kunstenaar en initiatiefnemer Minou Bosua én haar team, er waren filmbeelden door Ellen van Kempen met een krachtige samenvatting van de maand, en er was een groot bad in de vorm van een baarmoeder, om de geboorte van de nieuwe samenleving kracht bij te zetten.

Wonder zonder businessplan
Ook waren er opnieuw bespiegelingen, gesprekken en ideeën. Zo prikkelde huisfilosoof Walter Breukers de aanwezigen met zijn conclusies over La Vie Bohème. “Zeker in onze wereld van businessplannen, beleidsstukken, protocollen en regels, is zoiets als hier gebeurd is de afgelopen weken eigenlijk niet mogelijk. En tegelijkertijd is dit een heel normale situatie. Dit is namelijk wat leven al vier miljard jaar doet. Zonder businessplannen en beleid de wereld omtoveren tot een plek vol wonderen.”

Tijdens de wrap-up was er bovendien een nieuwe badsessie, met de mogelijkmakers Godelieve Spaans, lector Kunst, Cultuur en Transities en Henry Mentink, die (onder andere) bezig is de aarde op de werelderfgoedlijst te krijgen. Daarbij volgde de grote hamvraag: is het nou gelukt, die nieuwe samenleving? “De afgelopen maand voelde ik me letterlijk te gast in het huis van La Bohème van Puccini. Maar dat is ook spannend: want díé kunstenaars gingen ten onder”, zei Godelieve. Gelukkig maakten een paar cruciale punten La Vie Bohème juist ook ánders, volgens haar. Zo stonden de deuren altijd open, waardoor de kunst niet geïsoleerd werd. Daarnaast was MINOUX niet alleen: “Er zijn allerlei mensen die voor jullie hebben gezorgd.” En later: “Het onderliggende idee is dat onze economie de samenleving vormt. Maar dat is een leugen. De samenleving zou de economie moeten vormgeven. En dat is wat je hier doet.” Ook Henry vond dat het “100% gelukt was. Ik stond iedere keer versteld van wat hier allemaal gebeurde en ik denk dat we er niet onderuit kunnen dat dit gewoon verder gaat.”

Nieuwe boekhouding
Tegelijkertijd ontstonden er gedurende de maand, maar óók gedurende de wrap-up steeds nieuwe ideeën. Initiatieven waarop ‘ja’ gezegd kon worden, maar ook initiatieven die nog niet uitgevoerd zijn. Waarbij we als mens ook steeds aan het ontdekken waren, volgens Henry: “Wat is vertrouwen? Kunnen we in de wereld van liefde stappen?” Ook Nan van Schendel van Huis73, Jeroen van der Zweth, voormalig Hoofd Cultuur van gemeente ’s-Hertogenbosch en Maarten van der Vaart van Hermes Business Club deelden hun ervaringen. “Dit zouden we overal in het onderwijs willen doen.” “Dit gaat over wat kunst en cultuur voor de samenleving kunnen betekenen.” “Open, verbinding, samen. Volgens mij is dit fantastisch en ik zou graag willen dat het doorgaat.” Met als samenvatting dat er een nieuwe boekhouding moet komen, waarbij er een waardevenster gemaakt moet worden met alle prachtige waarden waaraan kunst en cultuur bijdragen.

Een hoogtepunt van de wrap-up was zonder twijfel akte 4, waarin de toekomst besproken werd. Anna Uitdenhaag onthulde dat in een gesprek met Gido ten Dolle, directeur stadsontwikkeling bij de gemeente, bekendgemaakt was dat de gemeente en MINOUX gaan onderzoeken hoe we de locatie IJzergieterij tot een plek kunnen maken waar we samen bouwen aan de gemeenschap. Even later verscheen Gido zelf ten tonele om deze boodschap verder toe te lichten. “De gemeente gaat er dus voor om de ruimte, in eerste instantie voor een jaar, te blijven benutten voor deze activiteit. De huur van de hal wordt voor een heel jaar betaald.” Dit werd gevolgd door langdurig geklap, gejuich en gejoel.

Vreugde en verbondenheid
Gelukkig mogen we dus nog een jaar door, en daarbij hoeven we het niet alleen te doen. Afgelopen maand hebben we het ook zeker niet alleen gedaan, maar samen met heel veel makers, bewoners en organisaties uit de stad. Uit de voorbeelden die tijdens het slot van de Wrap up over elkaar heen buitelden vanuit het publiek, bleek dat de inspiratie voor La Vie Bohème nog lang niet op is, dat er méér dan genoeg steun is voor een heel jaar samen bouwen aan een nieuwe gemeenschap en vooral: dat La Vie Bohème lééft. Om met de woorden van Minou te eindigen: “Dank voor de moed om iets te maken waarvan we niet precies wisten wat het zou worden. Vanuit verbondenheid, ontstaat vreugde. En waar vreugde is, dáár willen we zijn.”

Wij kijken uit naar een heel nieuw jaar een vervolg te geven aan La Vie Bohème, samen met heel de stad. Doe je weer mee?